🏷ሰው ሰው በመሆኑ ብቻ መከበር የለበትም!! ሰሞኑን ከሀገራችን ትላልቅ መሻኢኾች መካከል የሆኑ አንድ ትልቅ ዐሊም እና ሙፍቲ ከሌሎች ዑለማዎች ጋር በነበራቸው ቆይታ ጫትን አስመልክቶ ጠንካራ ንግግርን ተናግረዋል:: የሸይኹ ንግግር የደበራቸው የዚሁ ቅጠል አዘውታሪዎች እና የሸይኹን አቂዳ የሚቃረኑ (አሕባሽ እና ኢኽዋኖች) ከተናገሩ አንዲትን ቃል መዘው ንግግቸው ስህተት መሆኑን ለማሳየት ጥረዋል:: ሸይኹ ሰው በሰውነቱ ብቻ መከበር የለበትም ማለታቸውን እንደ ጉድፍ አይተው ፍቅን ካላነሳነው በሚል ዳድተዋል:: እኛም በአላህ ፍቃድ በሱና ላይ የሚነሳን ብዥታ ብዕራችንን ከብራናችን ጋር በመጦመር መልስ ሰተናል :: 1. የክብር ዓይነቶች ልዩነት (The Taxonomy of Dignity) በእስልምና አስተምህሮ ክብር በሁለት ይከፈላል። ግለሰቡ የጠቀሰው አንቀጽ (17:70) የሚናገረው ስለ መጀመሪያው ብቻ ነው፦ ተፈጥሮአዊ ክብር (Universal/Essential Dignity): ይህ ሰው ሆኖ በመፈጠር፣ አእምሮ በመሰጠትና ሌሎች ፍጥረታትን በማገልገል የሚገኝ የቁሳዊ ዓለም ክብር ነው። ይህ "መብት" (Right) እንጂ "ልዩነት" (Status) አይደለም። የላቀ/የመንፈሳዊ ክብር (Acquired/Spiritual Dignity): ይህ በአላህ ዘንድ ያለ ደረጃ ነው። አላህ (ሱ.ወ) እንዲህ ይላል፦ «አላህ ዘንድ በላጫችሁ በጣም አላህን ፈሪ ያላችሁ ነው» (አል-ሁጁራት፡ 13)። አንድ ሰው አምላኩን ካልተገዛና የፈጠረውን ጌታ ካመፀ፣ አላህ የሰጠውን የአእምሮና የነጻነት ጸጋ ለጥፋት ተጠቀመበት ማለት ነው። የሰጠውን አክባሪ የናቀ ሰው፣ እንዴት ክብሩ አይገፈፍም? ሸይኹ "ከእንስሳ ያንሳል" ያሉት ይህንን መንፈሳዊና ስብዕናዊ ክብር በማጣት ረገድ ነው። 2. የቁርአን ምስክርነት ግለሰቡ የጠቀሰውን የ17:70 አንቀጽ፣ አላህ ሰውን ወደ ዝቅተኛ ደረጃ እንደሚመልሰው የሚገልጹ ሌሎች አንቀጾች ይገዝቱታል። አላህ (ሱ.ወ) እንዲህ ይላል፦ «ለገሀነም ከጋኔንም ከሰዎችም ብዙዎችን በእርግጥ ፈጠርን። ለእነርሱ ልቦች አሏቸው፤ በእነርሱ አያውቁም (አይረዱም)፤ ለእነርሱም አይኖች አሏቸው፤ በእነርሱ አያዩም፤ ለእነርሱም ጆሮዎች አሏቸው፤ በእነርሱ አይሰሙም። እነዚያ እንደ እንስሳዎች ናቸው፤ ይልቁንም እነርሱ ይበልጥ የጠፉ ናቸው።» (አል-አዕራፍ፡ 179) ቁምነገሩ አላህ ሰውን ያከበረው አምላኩን እንዲያውቅና እንዲገዛ ነው። ይህንን አላማ የሳተ ሰው፣ የተፈጠረለትን ግብ ስላልመታ፣ ግቡን ከሚመታው እንስሳ (ጌታውን ከሚያወድሰው በግ ወይም ከብት) በታች መሆኑ አመክንዮአዊ ነው። እንስሳ አላህን አያምጽም፤ ሰው ግን እያወቀ ያምጻል። 3. አመክንዮአዊ ምላሽ (Logical Rebuttal) ግለሰቡ "ሰውነት ይቀድማል" የሚለው ፍልስፍናዊ አባባል ለዱንያ ሰላም ጠቃሚ ቢሆንም፣ ከእስልምና አንጻር ግን "አላህነት (ተውሂድ) ከሁሉ ይቀድማል" የሚለው ይበልጣል። አንድ ዜጋ የሀገሩን ባንዲራ ቢቀድና ሕገ-መንግሥቱን ቢጥስ፣ "ሰው በመሆኑ ብቻ" በክብር ይቀመጣል ወይስ "ከሃዲ" ተብሎ ክብሩ ይገፈፋል? ምድራዊ መንግሥት እንኳን ለሕጉ የማይገዛን ሰው እስር ቤት በማስገባት ክብሩን ከገፈፈ፣ የአጽናፈ ዓለሙ ጌታ ያዘዘውን የናቀ ሰው እንዴት ከእንስሳ በታች አይባልም? "ሰው በሰውነቱ ብቻ አይከበርም" ሲሉ፣ ሰውነት እንደ ትኬት ነው፤ ካልተጠቀምክበትና ካበላሸኸው ዋጋ የለውም። አላህ የሰጠውን ክብር አላህን በማመጽ የናቀ ሰው፣ ራሱ ክብሩን አውርዷል ማለት ነው። የሰው ልጅ ክብር መለኪያው ምንድን ነው? የሰው ልጅ ክብር "ፍጹም" (Absolute) ሳይሆን "ሁኔታዊ" (Conditional) ነው። አላህ (ሱ.ወ) የሰውን ልጅ ሲፈጥረው ክብርን አብሮ ሰጥቶታል። ነገር ግን ይህ ክብር ልክ እንደ ተቀማጭ ገንዘብ በሥራና በእምነት የሚጨምር ወይም በትዕቢትና በክህደት የሚጠፋ ነው። ግለሰቡ የጠቀሰው "ሰውነት ይቀድማል" የሚለው ፈሊጥ፣ ፈጣሪን ከሒሳብ ውስጥ ያወጣ "ሰብዓዊነት" (Humanism) እንጂ እስላማዊ መርህ አይደለም። ሰው ከእንስሳ የሚለየውና የከበረው በህሊናው ነው። የህሊናው ዋነኛ ተግባር ደግሞ ፈጣሪን ማወቅና መገዛት ነው። አንድ መሣሪያ የተፈጠረለትን ዓላማ ካላገለገለ "ብረት" ከመሆን አይዘልም። የሰው ልጅም የተፈጠረበትን ትልቁን ዓላማ (አምልኮን) የዘነጋ ዕለት፣ አእምሮው ከእንስሳቱ አይለይም። እንዲያውም እንስሳቱ በተፈጥሮ ሕጋቸው (Fitrah) ጌታቸውን እያወደሱ ስለሚኖሩ፣ እያወቀ የሚክደው ሰው ከእነሱ በታች ይሆናል። ፦ «እነዚያም የካዱት (በዚህች ዓለም) ይጣቀማሉ፤ እንስሳዎችም እንደሚበሉ ይበላሉ፤ እሳትም ለእነሱ መኖሪያቸው ናት።» (ሙሐመድ፡ 12)። እዚህ ጋር አላህ ካፊሮችን ከእንስሳ ጋር ያመሳሰላቸው በምድራዊ ፍላጎት ላይ ብቻ ስላተኮሩ ነው። "ሰውነት" ያለ "አምላክነት" ባዶ ነው ግለሰቡ "ሰውነት ከእምነት ይቀድማል" ይላል። ይህ ትልቅ ስህተት ነው። እስልምና የሚያስተምረው "ተውሂድ (አምላክን በዝግጅት መገዛት) ከሁሉ ይቀድማል" የሚለውን ነው። አንድ ልጅ ወላጆቹን እየሰደበና እያዋረደ፣ ለጎረቤቶቹ ግን መልካም ቢሆን "ጨዋ ሰው" ይባላል? በፍጹም! "ባለጌ ልጅ" ነው የሚባለው። የሰው ልጅም ለሰው ልጆች መልካም ቢሆንም፣ የፈጠረውንና ሲሳይ የሚሰጠውን አላህን ከካደና ካመፀ፣ ትልቁን የክብር መመሪያ ጥሷል። ሸይኹ "ከእንስሳ ያንሳል" ያሉት ይህንን ታላቅ ወንጀል (ክህደትን) ግምት ውስጥ በማስገባት ነው። የሱረቱል ኢስራዕ (17:70) ትክክለኛ ትርጓሜ ግለሰቡ የጠቀሰው አንቀጽ "የአደምን ልጆች አከበርናቸው" ይላል። ይህ ክብር "ተፈጥሮአዊ" (Inherent) እንጂ "መንፈሳዊ" (Spiritual) አይደለም። አላህ ሰውን ያከበረው ቀጥ ብሎ እንዲሄድ በማድረጉ፣ አእምሮ በመስጠቱና ፍጥረታትን እንዲገዙለት በማድረጉ ነው። ነገር ግን ይህ ክብር "አማኝና ካፊር አላህ ዘንድ እኩል ናቸው" ማለት አይደለም። በሌላ አንቀጽ ላይ አላህ እንዲህ ይላል፦ «እኛ ሰውን በጣም ባማረ አቆጣጠር (ተፈጥሮ) ፈጠርነው። ከዚያም (ካላመነ) ወደ በታችኞቹ በታች መለስነው።» (አት-ቲን፡ 4-5)። ሰውነት "መነሻ" እንጂ "መድረሻ" አይደለም። በመነሻው ሰው ሁሉ እኩል ቢሆንም፣ በመድረሻው ግን አንዳንዱ ወደ ላይ (ጀነት) ሌላው ወደ ታች (እሳት) ይወርዳል። ሸይኹ "አይከበርም" ሲሉ "ደሙ ይፍሰስ፣ መብቱ ይገፈፍ" ማለታቸው ሳይሆን፣ "መንፈሳዊ ዋጋ የለውም" ማለታቸው ነው። አንድን ኢ-አማኝ በሰውነቱ አናጥላውም፣ አንበድለውም (ይህ የዱንያ ሥርዓት ነው)። ነገር ግን "አላህን ከሚገዛ አማኝ ጋር በክብር እኩል ነው" አንልም። ይህን ማለት አላህንና ጣኦትን እኩል እንደማድረግ ይቆጠራል። ግለሰቡ የነቢዩን (ሰ.ዐ.ወ) ለሬሳ መነሳት በመጥቀስ "ሰውነት ይበልጣል" ሊለን ቢሞክርም፣ ነቢዩ (ሰ.ዐ.ወ) ግን ያን ያደረጉት ለሞት ግርማ እንጂ ለካፊሩ እምነት ክብር ሰጥተው እንዳልሆነ ሊቃውንት ያስረዳሉ። human being different from being human ✍️ ወንድም አቡበከር
ID
7610648076688329991
👁 Vues vs moy. : Très en dessous
💬 ER : En dessous
📌 Saves : Au-dessus
ER
30.31%
Global : 43.16%
Save rate
5.94%
Global : 4.69%
Revenu est. (Ads)
0€
Non comptée : vidéo < 60s
🏆 Rang vues :
#14
(top 7.1%)
Ouvrir sur TikTok ↗
